Vishweshwar Bhat Column: ಬಾಲಾ: ಅಕ್ಷರಗಳ ಮಾಂತ್ರಿಕ
ಕ್ರೀಡಾ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕಲೆಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಏರಿಸಿದ ಬಾಲಾ, ಭಾರತೀಯ ಪತ್ರಿಕಾರಂಗದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಗೌರವಯುತ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟರು. ಬಾಲಾ ಅವರ ಬರವಣಿಗೆಯ ಶೈಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಲಯಬದ್ಧ ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. ಒಬ್ಬ ಬ್ಯಾಟರ್ ಆಡುವ ಕವರ್ ಡ್ರೈವ್ ಕೇವಲ ಬೌಂಡರಿ ಗೆರೆ ದಾಟಿದ ನಾಲ್ಕು ರನ್ ಗಳಲ್ಲ, ಅದು ಆ ಕ್ಷಣದ ಸೊಬಗು, ಕಾಲದ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಮೈಮನಗಳ ಸಮತೋಲನ ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
-
ಸಂಪಾದಕರ ಸದ್ಯಶೋಧನೆ
ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ರಾಜನ್ ಬಾಲಾ, ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಎಂಬ ಆಟವನ್ನು ರಕ್ತಗತ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಅಪ್ಪಟ ರೊಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಬರಹಗಾರ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರಗಳ ಮಾಂತ್ರಿಕ. ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳು, ಸ್ಕೋರ್ಬೋರ್ಡ್ಗಳು ಮತ್ತು ರನ್ ಸರಾಸರಿಗಳ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಜಗತ್ತಿನಾಚೆಗೆ, ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಂದು ಜೀವಂತ ಕಾವ್ಯವಿದೆ, ಮಾನವೀಯ ಭಾವನೆಗಳ ನಾಟಕವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಓದುಗರಿಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ರುಚಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ಗದ್ಯಕಾರ ಅವರು. ಅವರ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಲೇಖನಿ ಮೈದಾನದ ಹುಲ್ಲಿನ ಹಸಿರು, ಚೆಂಡಿನ ಹೊಳಪು ಮತ್ತು ಆಟಗಾರನ ಕಣ್ಣಿನ ತೊಳಲಾಟವನ್ನು ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಅಷ್ಟೇ ಆಪ್ತವಾಗಿ, ನವಿರಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಬಾಲ್ಯ ಹಾಗೂ ಯೌವನದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈ ಮತ್ತು ಲಂಡನ್ನ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ರಾಜನ್ ಬಾಲಾ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕೌಂಟಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ನೆವಿಲ್ ಕಾರ್ಡಸ್ ನಂಥ ದಿಗ್ಗಜರ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಆವಾಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ‘ದಿ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಮನ್’, ‘ದಿ ಹಿಂದೂ’, ‘ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್’, ‘ಡೆಕ್ಕನ್ ಹೆರಾಲ್ಡ್’ ಹಾಗೂ ‘ಏಷ್ಯನ್ ಏಜ್’ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪತ್ರಿಕೆ ಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಬರೆದ ವರದಿಗಳು ಕೇವಲ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯ ಅಂಕಣಗಳಾಗಿ ಉಳಿಯದೇ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳಂತೆ ಓದಿಸಿಕೊಂಡವು.
ಕ್ರೀಡಾ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕಲೆಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಏರಿಸಿದ ಬಾಲಾ, ಭಾರತೀಯ ಪತ್ರಿಕಾರಂಗದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಗೌರವಯುತ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟರು. ಬಾಲಾ ಅವರ ಬರವಣಿಗೆಯ ಶೈಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಲಯಬದ್ಧ ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು. ಒಬ್ಬ ಬ್ಯಾಟರ್ ಆಡುವ ಕವರ್ ಡ್ರೈವ್ ಕೇವಲ ಬೌಂಡರಿ ಗೆರೆ ದಾಟಿದ ನಾಲ್ಕು ರನ್ ಗಳಲ್ಲ, ಅದು ಆ ಕ್ಷಣದ ಸೊಬಗು, ಕಾಲದ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಮೈಮನಗಳ ಸಮತೋಲನ ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: Vishweshwar Bhat Column: ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವರದಿಗಾರಿಕೆಗೆ ಮಾಂತ್ರಿಕ ಸ್ಪರ್ಶ
ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನ ನಿಧಾನಗತಿಯ ತಪಸ್ಸನ್ನು, ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಆಟಗಾರರ ಮನೋಬಲ ವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ಅವರ ಶಬ್ದಭಂಡಾರ ಅದ್ಭುತವಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮೇಲಿನ ಗಾಢವಾದ ಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಪಾರ ಮಮತೆ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜನ್ ಬಾಲಾ ಅವರಿಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ನಂಟು ಅತ್ಯಂತ ಗಾಢ ಹಾಗೂ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ವಾದದ್ದು. ಕಬ್ಬನ್ ಪಾರ್ಕ್ನ ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಚಿನ್ನಸ್ವಾಮಿ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದ ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣಿನ ಗರಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಬಹುಮುಖ್ಯ ಭಾಗವನ್ನು ಕಳೆದರು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ದಿಗ್ಗಜರಾದ ಈ.ಎ.ಎಸ್. ಪ್ರಸನ್ನ, ಬಿ.ಎಸ್. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಗುಂಡಪ್ಪ ವಿಶ್ವನಾಥ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಬಾಲಾ ಅವಿನಾಭಾವ ಸ್ನೇಹ ಹೊಂದಿದ್ದರು.
ವಿಶ್ವನಾಥ್ ಅವರ ಆ ಮಾಂತ್ರಿಕ ರಿಸ್ಟಿ (wristy) ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಕಟ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲಿಕ್ ಹೊಡೆತಗಳನ್ನು ಬಾಲಾ ಬಣ್ಣಿಸಿದಷ್ಟು ಮೋಹಕವಾಗಿ ಬೇರಾರೂ ಬಣ್ಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೇನೋ. ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯುವ ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್ ಅವರಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದ್ದ ಅಗಾಧ ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಕಣ್ಣು ಕೂಡ ಬಾಲಾ ಅವರದ್ದಾಗಿತ್ತು.
ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ರಾಜನ್ ಬಾಲಾ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಬೋಹೀಮಿಯನ್. ತುಟಿಯಂಚಿನ ಸಿಗರೇಟ, ಕೈಯಂದು ಗ್ಲಾಸ್ ಸ್ಕಾಚ್, ಹಳೆಯ ಟೈಪ್ರೈಟರ್ ಅಥವಾ ಫೌಂಟನ್ ಪೆನ್ನು ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಮುಲಾಜಿಲ್ಲದ ಮಾತುಗಾರಿಕೆ- ಇದು ಪ್ರೆಸ್ ಬಾಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮುದ್ರೆ. ಲೋಕದ ಯಾವುದೇ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳಿಗೆ, ಆಡಳಿತಗಾರರ ಬೂಟಾಟಿಕೆಗೆ ಅವರು ಮಣಿಯಲಿಲ್ಲ.
ಯಾವುದೇ ಸಭ್ಯತೆಯ ಮುಸುಕು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳದೇ, ಬದುಕನ್ನು ಅದರ ಎಲ್ಲ ತೀವ್ರತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅನುಭವಿಸಿದ ಅಪರೂಪದ ಜೀವ ಅವರದ್ದು. ಅವರ ಅಲೆಮಾರಿ ಮನೋಭಾವ ಮತ್ತು ಬಂಡಾ ಯದ ಸ್ವಭಾವವೇ ಅವರ ಗದ್ಯಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹರಿತವಾದ, ಅಸಲಿ ಸತ್ವವನ್ನು ತಂದು ಕೊಟ್ಟಿತ್ತು.
ನಿರ್ಭೀತಿ ಮತ್ತು ರಾಜಿಯಿಲ್ಲದ ಸತ್ಯನಿಷ್ಠೆ ಅವರ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ತಿರುಳಾಗಿತ್ತು. ಸುನಿಲ್ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರಂಥ ಮೇರು ಆಟಗಾರನೇ ಇರಲಿ ಅಥವಾ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಯ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳೇ ಇರಲಿ, ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಅನ್ಯಾಯ ಕಂಡಾಗ ಬಾಲಾ ಅವರ ಲೇಖನಿ ಕತ್ತಿಯಂತೆ ಝಳಪಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಆ ಟೀಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಕಹಿಯಾಗಲೀ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ದ್ವೇಷವಾಗಲೀ ಇರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಬದಲಿಗೆ ಆಟದ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಒಬ್ಬ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ತಪಸ್ವಿಯ ತಳಮಳವಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರ ಈ ಕಟು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯನ್ನು ಆಟಗಾರರೂ ಒಳಗೊಳಗೇ ಅಪಾರವಾಗಿ ಗೌರವಿಸು ತ್ತಿದ್ದರು. ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತ ವೈಎನ್ಕೆ, ಬಾಲಾ ಅವರನ್ನು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯ ಬಲ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.