Gururaj Gantihole Column: ಹಾತಿಕಟ್ಟೆಯ ಹೊಂಡಗಳಲ್ಲಿರುವ ಈ ಮೀನುಮರಿಗಳ ಕಥೆ ಕೇಳಿ !

ಗಂಟಾಘೋಷ

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ರಾಜ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ವಿಜಯೇಂದ್ರ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ನಾವು ಬರ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ್ದಾಗ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಭದ್ರಾವತಿ ತಾಲೂಕಿನ ‘ಹಾತಿಕಟ್ಟೆ’ ಗ್ರಾಮದ ಕಟು ವಾಸ್ತವ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣಿಗೆ ರಾಚಿತು. ಹಿಂದಿನ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ಸರಕಾರದ ಅವಧಿ ಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಯಾಗಿದ್ದ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಅಲ್ಲಿನ ಸಣ್ಣ ಮೀನುಗಾರರಿಗೆ ಇಂದಿನ ಸರಕಾರ ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಾರದಂತಹ ಬರೆ ನೀಡಿದೆ. ಬಿಜೆಪಿ ಸರಕಾರದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿನ ಸಣ್ಣ ರೈತರು ಹಾಗೂ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡದ ಜನರ ಆರ್ಥಿಕ ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಯೋಜನೆಯೊಂದನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿತ್ತು.

ಮೀನು ಮರಿ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ತಂದ ಸಣ್ಣ ಮೀನು ಮರಿಗಳನ್ನು ಫಲಾನುಭವಿಗಳಿಗೆ ಉಚಿತವಾಗಿ ಅಥವಾ ಭಾರಿ ಸಹಾಯಧನದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸಣ್ಣ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಜಮೀನಿನ ಹೊಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮರಿಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮೀನುಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ದೊಡ್ಡದಾದ ನಂತರ ದಳಿಗಳ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ ಸರಕಾರವೇ ಅವುಗಳನ್ನು ನ್ಯಾಯಯುತ ಬೆಲೆಗೆ ರೈತರಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಬಳಿಕ ಖರೀದಿಸಿದ ಮೀನುಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಜಲಾಶಯಗಳಿಗೆ ಬಿಟ್ಟು, ತದನಂತರ ಆ ಜಲಾಶಯಗಳ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗಾಗಿ ಸರಕಾರವು ಗುತ್ತಿಗೆ ಕರೆಯುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದನ್ನು ರೂಪಿಸಿತ್ತು. ಈ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಹಾಗೂ ಜನಪರ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಅಂದಿನ ಸರಕಾರ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ವಿಶೇಷ ಅನುದಾನವನ್ನು ಮೀಸಲಿಟ್ಟಿತ್ತು.

ಬಡವರ ಪಾಲಿನ ಸಂಜೀವಿನಿ

ಈ ಯೋಜನೆಯು ಹಾತಿಕಟ್ಟೆ ಹಾಗೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ನೂರಾರು ಬಡ ಕುಟುಂಬಗಳ ಪಾಲಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಜೀವಿನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮೀನು ಸಾಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಸುಮಾರು ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ರೈತರು ಹಾಗೂ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡದ ಕುಟುಂಬಗಳು ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಹೊಂಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡು, ಸರಕಾರದ ಸಹಾಯಧನದ ನೆರವಿನಿಂದ ಮೀನು ಕೃಷಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: Gururaj Gantihole Column: ದಯವಿಟ್ಟು ಕ್ಷಮಿಸಿ, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ

ಬೆಳೆದ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಸರಕಾರವೇ ಖುದ್ದಾಗಿ ಖರೀದಿಸಿ ಜಲಾಶಯಗಳಿಗೆ ಬಿಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದ್ದುದರಿಂದ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಲೆ ಕುಸಿಯುವ ಆತಂಕ ಸಣ್ಣ ರೈತರಿಗೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೂ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯಿಂದ ಖಚಿತ ಹಾಗೂ ನಿರಂತರ ಆದಾಯ ಬರಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಮಳೆಯಾಶ್ರಯಿತ ಕೃಷಿ ಹಾಗೂ ದಿನಗೂಲಿಯನ್ನೇ ನಂಬಿ ಬದುಕು ಸವೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಭಾಗದ ಜನರಿಗೆ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯು ಪರ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಲಾಭದಾಯಕ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ನೂರಾರು ಕುಟುಂಬಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡು ನೆಮ್ಮದಿಯ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದ್ದವು.

ಈ ಅನುದಾನವು ಕೇವಲ ಮೀನು ಮರಿಗಳ ವಿತರಣೆಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಮೀನು ಕೃಷಿಗೆ ಬೇಕಾದ ನೂತನ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತಿ, ಹೊಂಡಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಹಾಗೂ ಮೀನುಗಳಿಗೆ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರ ಒದಗಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅಂದರೆ, ಹಾತಿಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೀನು ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯ ಸುತ್ತ ಒಂದು ‘ಸಂಪೂರ್ಣ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ’ಯನ್ನೇ ಅಂದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.

ಕೃತಕ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಜಲಾಶಯಗಳ ಗುತ್ತಿಗೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯವರೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ಇಂತಹ ಸಮಗ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಚಿತ್ರಣವನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಹಾತಿಕಟ್ಟೆ ಯೋಜನೆಯ ಯಶಸ್ಸು ಒಂದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿತ್ತು.

ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗದ ಜನರಿಗೆ ಕೇವಲ ಸಾಲ ಕೊಡುವ ಬದಲು, ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಸರಕಾರದ ಈ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯು ಎಷ್ಟೊಂದು ಕುಟುಂಬಗಳ ಜೀವನಮಟ್ಟವನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಸುಧಾರಿಸಬಲ್ಲದು ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಮಾದರಿಯು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿತ್ತು.

ಮೀನುಗಳಿಗೆ ಯಾರು ಗತಿ?

ಆದರೆ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಸರಕಾರದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಹಾಗೂ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಈ ಯಶಸ್ವಿ ಯೋಜನೆಯು ಇಂದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಾದಿ ತಪ್ಪಿದೆ. ಮೀನುಗಾರರ ಏಳಿಗೆಗಾಗಿ ಬರಬೇಕಾಗಿದ್ದ ಬರೋಬ್ಬರಿ ಎರಡು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಅನುದಾನದ ಕಡತವನ್ನು ಸರಕಾರ ಅನುಮೋದಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ. ಕನಿಷ್ಠ ಈ ವರ್ಷವಾದರೂ ನೆರವು ಸಿಗಬಹುದು ಎಂದು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ರೈತರಿಗೆ, ಯೋಜನೆಯನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೈಬಿಡುವ ಮೂಲಕ ಸರಕಾರವು ಬಹುದೊಡ್ಡ ಆಘಾತ ನೀಡಿದೆ.

ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಲುಕಿರುವ ಮೀನುಗಾರರಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಒದಗಿಸುವ, ಅವರ ಕಷ್ಟವನ್ನು ಆಲಿಸುವ ಅಥವಾ ಕನಿಷ್ಠ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡುವ ಸೌಜನ್ಯವನ್ನೂ ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರ ತೋರುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇದು ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗದ ಜನರ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸರಕಾರಕ್ಕಿರುವ ದಿವ್ಯ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಸರಕಾರದ ಈ ಅಮಾನವೀಯ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರವಾಗಿವೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಹಾತಿಕಟ್ಟೆ ಪ್ರದೇಶವು ಬರೋಬ್ಬರಿ 50 ಕೋಟಿ ಮೀನು ಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಬೃಹತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಹಿಂದಿನ ಸರಕಾರದ ಭರವಸೆಯ ಮೇರೆಗೆ ನೂರಾರು ರೈತರು ಮೀನು ಸಾಕಾಣಿಕೆಗಾಗಿಯೇ ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಹೊಂಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಹಲವು ಯುವಕರು, ಯುವತಿಯರು ಸಾಲ ಮಾಡಿ ತಮ್ಮದೇ ಕಿರು ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಸಜ್ಜಾಗಿದ್ದರು. ಸರಕಾರದ ಯೋಜನೆ ನಿಂತುಹೋದಾಗ, ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮದೇ ಕೈಯಿಂದ ಹಣ ಹಾಕಿ ಮೀನು ಮರಿಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ಕೃಷಿ ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಸಣ್ಣ ರೈತರ ಹೊಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೮ ಕೋಟಿ ಮೀನುಗಳು ಬೆಳೆದು ನಿಂತಿವೆ.

ಆದರೆ, ಮೀನುಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ನಂತರ ಸರಕಾರವು ಸೂಕ್ತ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಮುಂದಾಗಲಿಲ್ಲ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸೂಕ್ತ ಬೆಲೆ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ಬೆಳೆದ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗದೆ ಅವರು ತಕ್ಷಣದ ಭಾರಿ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಇದೀಗ ಹೊಂಡದಲ್ಲಿರುವ ಆ 8 ಕೋಟಿ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಬದುಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ರೈತರು ಪ್ರತಿದಿನ ತಮ್ಮ

ಜೇಬಿನಿಂದಲೇ ಹಣ ಸುರಿದು ಆಹಾರ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂದೆ ಈ ಮೀನುಗಳ ಗತಿಯೇನು, ತಾವು ಹಾಕಿದ ಬಂಡವಾಳ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬ ಭವಿಷ್ಯದ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ರೈತರು ತೀವ್ರ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ಪರದಾಡುತ್ತಿzರೆ. ನಿತ್ಯದ ಆದಾಯವನ್ನೇ ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದ ನೂರಾರು ಕುಟುಂಬಗಳು ಕಣ್ಣೆದುರೇ ತಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ದಿಕ್ಕುತೋಚದಂತಾಗಿವೆ.

ಈ ವೈಫಲ್ಯದ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಪಾಲಿಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಮಾರಕವಾಗಿವೆ. ಭವಿಷ್ಯದ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವ ಕನಸು ಕಂಡು ಸಾಲ ಮಾಡಿ ಹೊಂಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರು, ಇದೀಗ ಸಾಲದ ಸುಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿ ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಒಮ್ಮೆ ತೀವ್ರ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸಿದ ರೈತರು ಮತ್ತೆ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯತ್ತ ಮುಖಮಾಡುವ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಕೈಹಾಕುತ್ತಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅಪಾರ ಶ್ರಮ ಹಾಗೂ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದ ಹೊಂಡಗಳು ಇಂದು ಪಾಳುಬಿದ್ದಿವೆ. ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗಳಾಗಬೇಕಿದ್ದ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡದ ಜನರು ಹಾಗೂ ರೈತರು ಮತ್ತೆ ದಿನಗೂಲಿ ಅರಸಿ ಹೋಗುವಂತಹ ದಯನೀಯ ಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮಿಗಿಲಾಗಿ, ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಜನರ ನಂಬಿಕೆಯೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕುಸಿದು ಹೋಗಿದ್ದು, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೇ ಉತ್ತಮ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತಂದರೂ ಅದನ್ನು ರೈತರು ಅನುಮಾನದಿಂದ ನೋಡುವಂತಹ ವಾತಾವರಣ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದೆ.

ಪಕ್ಕದ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಗೋದಾವರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಕರಾವಳಿ ತೀರದ ಉದಾಹರಣೆ ಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ನಮ್ಮ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವೈಫಲ್ಯ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಸರಕಾರವು ‘ಮತ್ಸ್ಯಕಾರ ಸೇವಾಲೋ’ ಹಾಗೂ ಸಮಗ್ರ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಯನ್ನೇ ಒಂದು ಬೃಹತ್ ಆರ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದೆ. ಕೇವಲ ಮೀನು ಮರಿಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ಮೀನು ಕೃಷಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ನೀರು ಮತ್ತು ಮಣ್ಣು ಪರೀಕ್ಷೆಗಾಗಿ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸಂಯೋಜಿತ ಜಲಚರ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳು, ಶೈತ್ಯಾಗಾರ ಹೊಂದಿರುವ ವಾಹನಗಳು ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಇಡೀ ಗೋದಾವರಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್, ಸುಸಜ್ಜಿತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಹಾಗೂ ರಫ್ತಿನವರೆಗೆ ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾದ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಮೂಲಕ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶವು ಇಡೀ ದೇಶದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಜಲಚರ ಕೃಷಿಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ. ಆದರೆ, ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯ ಸರಕಾರಕ್ಕೆ ಹಾತಿಕಟ್ಟೆಯಂತಹ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರದೇಶ ದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಏಕೈಕ ಯೋಜನೆಯನ್ನೂ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರು ವುದು ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರದ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಸಬಲೀಕರಣವು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಒಟ್ಟು ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೂ ಭಾರಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಇಂದು ಆ ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಆಂತರಿಕ ಉತ್ಪನ್ನದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ವಲಯದ ಪಾಲು ಶೇಕಡಾ 7.4 ರಷ್ಟಿದೆ. ಅಂದರೆ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯು ಆ ರಾಜ್ಯದ ಬೊಕ್ಕಸವನ್ನು ತುಂಬುವ ಅತಿಮುಖ್ಯ ಆರ್ಥಿಕ ಮೂಲವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

ಗೋದಾವರಿಯಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಕೆಲಸ ವಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸಣ್ಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದ ದುಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ನೆಪಗಳನ್ನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಪಕ್ಕದ ರಾಜ್ಯದ ಇಂತಹ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿಗಳಿಂದ ಪಾಠ ಕಲಿತು ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಸರಕಾರ ತೋರಬೇಕಿದೆ.

ಬೇಕಿದೆ ಸಮಗ್ರ ಮಹಾಯೋಜನೆ

ಕರ್ನಾಟಕವು 3.20 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಕರಾವಳಿ ತೀರ ಹಾಗೂ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು, ಕೆರೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ 5 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗೂ ಅಧಿಕ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಒಳನಾಡು ಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಶ್ರೀಮಂತ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಆಂತರಿಕ ಉತ್ಪನ್ನದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ವಲಯದ ಪಾಲು ಕೇವಲ ಶೇಕಡಾ 1ರಷ್ಟಿದೆ. ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ವಲಯವು ಆ ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಆಂತರಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ 7ರಷ್ಟು ಬೃಹತ್ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.

ಇಂತಹ ಅಪಾರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದ್ದರೂ, ಸರಕಾರದ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ನಾವು ವಿಫಲರಾಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಾತಿಕಟ್ಟೆ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಯೋಜನೆಯ ದುಸ್ಥಿತಿಯೇ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಬೃಹತ್ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶಾಲವಾದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಇಂತಹ ಹತ್ತಾರು ಜನಪರ ಯೋಜನೆ ಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬಹುದಾಗಿದ್ದರೂ, ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರವು ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಎಡವಿದೆ.

ಗೋದಾವರಿಯಲ್ಲಿ ಇಡೀ ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಕೆಲಸವಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯ ಸರಕಾರಕ್ಕೆ ಹಾತಿಕಟ್ಟೆಯಂತಹ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಏಕೈಕ ಯೋಜನೆಯನ್ನೂ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ.

ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ರೈತರನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸಬಲರನ್ನಾಗಿಸಲು ಒಂದು ಸುದೀರ್ಘವಾದ ‘ಮಹಾಯೋಜನೆ’ಯನ್ನು ತುರ್ತಾಗಿ ರೂಪಿಸ ಬೇಕಾಗಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಮೀನು ಮರಿಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆಯನ್ನು ತಾಲೂಕು ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣಗೊಳಿಸಬೇಕು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಆಸಕ್ತ ರೈತನಿಗೂ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತಿ ನೀಡಬೇಕು. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ರೈತರು ಬೆಳೆದ ಮೀನುಗಳನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಶೈತ್ಯಾಗಾರ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದಲ್ಲಾಳಿಗಳ ಹಾವಳಿ ತಪ್ಪಿಸಲು ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ನೇರ ಖರೀದಿ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು.

ಮೂರನೆಯದಾಗಿ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಅದನ್ನೊಂದು ಮೌಲ್ಯವರ್ಧಿತ ಹಾಗೂ ರಫ್ತು ಆಧಾರಿತ ಉದ್ಯಮವಾಗಿ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಬೇಕು. ಸರಕಾರ ನೆಪ ಹೇಳುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಇಂತಹ ಸಮಗ್ರ ಮಹಾಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಬದ್ಧತೆಯಿಂದ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಉಸಿರಾಡಲು ಹಾಗೂ ರೈತರು ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ಗಳಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ.